Sprzedajesz samochód firmowy? Możesz odzyskać VAT, ale uważaj na PIT!

Sprzedajesz samochód firmowy? Możesz odzyskać VAT, ale uważaj na PIT!

Poradnik Księgowe SOS dla jednoosobowych działalności gospodarczych. Stan prawny na 18 listopada 2026 r.

6 900 zł VAT do odzyskania – ile zostaje po PIT?

Przykład 1. Zakup za 123 000 zł brutto i sprzedaż po dwóch latach. Adam kupił auto osobowe w styczniu 2024 r. za 100 000 zł netto + 23 000 zł VAT. Jeździł nim służbowo i prywatnie, więc odliczył 11 500 zł VAT. W styczniu 2026 r. sprzedał auto w transakcji opodatkowanej. Z 60 miesięcy okresu korekty zostało 36, licząc od stycznia 2026 r. do grudnia 2028 r.

11 500 zł × 36/60 = 6 900 zł dodatkowego odliczenia VAT. Jeśli w danym rozliczeniu pełne 6 900 zł stanowi odrębny przychód i zwiększa podstawę podatku liniowego o tę kwotę, dodatkowy PIT wyniesie 1 311 zł. Korzyść z samej korekty po tym PIT wyniesie wtedy 5 589 zł.

Wyliczenie 5 589 zł pokazuje wariant dla samej korekty. W przypadku amortyzowanego auta Adama trzeba sprawdzić kartę środka trwałego. Kwota VAT ujęta w jego wartości początkowej nie spełnia warunku z art. 14 ust. 2 pkt 7f lit. a ustawy o PIT. Trzeba także ustalić, czy i w jakiej części odzyskany VAT był już kosztem podatkowym, oraz osobno policzyć dochód ze sprzedaży auta.

Spis treści

  1. Kiedy przysługuje korekta VAT i jak liczyć miesiące
  2. Ile VAT naliczyć od ceny sprzedaży
  3. Jak odzyskany VAT wpływa na PIT
  4. Amortyzacja, koszt sprzedaży i limity od 2026 r.
  5. Pełne rozliczenie na konkretnych liczbach
  6. Sprzedaż samochodu na ryczałcie
  7. Leasing, wykup, wycofanie i darowizna
  8. Składka zdrowotna
  9. Faktura, JPK_V7 i dokumenty do rozliczenia
  10. Podstawy prawne i źródła

Kiedy przysługuje korekta VAT i jak liczyć miesiące

Jeżeli czynny podatnik VAT używa samochodu zarówno w firmie, jak i prywatnie, art. 86a ustawy o VAT co do zasady pozwala odliczyć 50% VAT od nabycia. Gdy przedsiębiorca dokona opodatkowanej sprzedaży w okresie korekty, art. 90b przyjmuje na potrzeby tej korekty, że od miesiąca sprzedaży auto służy wyłącznie działalności gospodarczej. Dzięki temu można zwiększyć odliczenie za pozostałe miesiące.

  • Wartość początkowa powyżej 15 000 zł oznacza okres 60 miesięcy.
  • Wartość początkowa do 15 000 zł włącznie oznacza okres 12 miesięcy.
  • Pierwszym miesiącem jest miesiąc nabycia, importu lub oddania do używania, odpowiednio do sposobu pozyskania auta. Miesiąc sprzedaży wlicza się do pozostałego okresu.

Wzór przy standardowym odliczeniu 50% to nieodliczona połowa VAT od nabycia × liczba pozostałych miesięcy ÷ 60 albo 12. Przy działalności obejmującej również czynności zwolnione uwzględnij proporcję stosowaną przy odliczeniu, zgodnie z art. 90b ust. 5.

Przykład 2. To samo auto sprzedane w listopadzie 2026 r.

Przy zakupie ze stycznia 2024 r. okres kończy się w grudniu 2028 r. Od listopada 2026 r. zostaje 26 miesięcy. 11 500 zł × 26/60 = 4 983,33 zł korekty.

Przykład 3. Zakup i sprzedaż w tym samym roku

Auto kupiono w styczniu 2026 r. za 120 000 zł netto + 27 600 zł VAT. Odliczono 13 800 zł. Sprzedaż w listopadzie pozostawia 50 miesięcy. 13 800 zł × 50/60 = 11 500 zł korekty.

Przykład 4. Sprzedaż po zakończeniu okresu

Zakup w styczniu 2021 r., sprzedaż w listopadzie 2026 r. Okres skończył się w grudniu 2025 r. Korekta z art. 90b wynosi 0 zł. VAT należny od sprzedaży ustalasz według reguł dla tej transakcji.

Przykład 5. Auto o wartości początkowej 11 150 zł

Zakup w styczniu 2026 r. za 10 000 zł netto + 2 300 zł VAT. Nieodliczone 1 150 zł zwiększyło wartość początkową. Przy sprzedaży w czerwcu zostało 7 z 12 miesięcy. 1 150 zł × 7/12 = 670,83 zł.

Ile VAT naliczyć od ceny sprzedaży

Przy typowej sprzedaży krajowej firmowego samochodu przez czynnego podatnika VAT stawka wynosi 23% od całej podstawy opodatkowania. Odliczenie 50% przy zakupie nie zmniejsza podstawy sprzedaży. Dodatnią korektę ujmuje się po stronie VAT naliczonego. Jej wpływ na wpłatę lub zwrot zależy od całego rozliczenia za dany okres.

Przykład 6. Cena 80 000 zł netto

Kupujący płaci 98 400 zł brutto, z czego 18 400 zł to VAT należny. Przy korekcie 4 983,33 zł wpływ obu pozycji na rozliczenie VAT wynosi 13 416,67 zł, przed pozostałymi zakupami i sprzedażą.

Przykład 7. Cena 80 000 zł brutto

Przy stawce 23% kwota netto to 80 000 zł ÷ 1,23 = 65 040,65 zł, a VAT wynosi 14 959,35 zł. Przed uzgodnieniem ceny ustal z kupującym, którą kwotę wpisujecie do umowy.

Przykład 8. Zakup na fakturę VAT-marża albo od osoby prywatnej

Bez VAT naliczonego do odliczenia przy nabyciu nie ma kwoty do odzyskania w korekcie z art. 90b. Opodatkowanie późniejszej sprzedaży oceń odrębnie. Procedura marży wymaga spełnienia art. 120 ustawy o VAT, w tym warunków dotyczących nabycia w celu odsprzedaży. Zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 2 wymaga wyłącznego wykorzystania do działalności zwolnionej oraz braku prawa do odliczenia przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu.

Jak odzyskany VAT wpływa na PIT

W księgach sprawdź dwie kwoty. Pierwsza to przychód ze sprzedaży auta. Jeżeli sprzedaż podlega VAT, przychodem w PIT jest co do zasady cena pomniejszona o VAT należny. Druga kwota to ewentualny przychód wynikający z odzyskania podatku naliczonego.

Art. 14 ust. 2 pkt 7f obejmuje dodatnią korektę w zakresie VAT nieujętego w wartości początkowej amortyzowanego środka trwałego lub dotyczącego innych składników wymienionych w przepisie. Art. 14 ust. 2 pkt 7d dotyczy natomiast odzyskanego VAT w części uprzednio zaliczonej do kosztów uzyskania przychodów. Jeżeli nieodliczony VAT wszedł do wartości początkowej, ustal również, jaka część została faktycznie rozliczona w kosztach i jak na rozliczenie wpływają odpisy oraz koszt sprzedaży. Jeden odzyskany podatek rozlicz tylko raz.

Przykład 9. VAT ujęty w wartości początkowej

Przy zakupie z przykładu 1 wartość początkowa wynosi zwykle 100 000 zł + 11 500 zł = 111 500 zł, jeśli nie było innych wydatków powiększających cenę nabycia. Z samego art. 14 ust. 2 pkt 7f lit. a nie wynika doliczenie całych 6 900 zł. Sprawdź art. 14 ust. 2 pkt 7d i dokumentację kosztów przed wpisaniem kwoty do KPiR.

Przykład 10. Jak działa skala podatkowa

Jeżeli 6 900 zł rzeczywiście podwyższa roczną podstawę i mieści się w całości w części opodatkowanej stawką 12%, PIT wzrasta o 828 zł. Gdy cała kwota wpada do części objętej stawką 32%, wzrost wynosi 2 208 zł. Przy podstawie przed korektą 118 000 zł, 2 000 zł przypada na 12%, a 4 900 zł na 32%, co daje łącznie 1 808 zł. Przy skali uwzględnij całą roczną podstawę, próg 120 000 zł i kwotę wolną.

Amortyzacja, koszt sprzedaży i limity od 2026 r.

Dla typowego nabytego samochodu osobowego będącego środkiem trwałym, przy skali lub liniowym, art. 24 ust. 2a ustawy o PIT każe odjąć od przychodu wartość początkową ograniczoną właściwym limitem i pomniejszoną o odpisy zaliczone do kosztów. Jeżeli prowadzenie działalności polega m.in. na oddawaniu takich samochodów do odpłatnego używania i dany samochód był w ten sposób oddawany, sprawdź wyjątek z art. 24 ust. 2b.

  • 225 000 zł dla samochodów elektrycznych i napędzanych wodorem.
  • 150 000 zł przy emisji CO₂ silnika spalinowego poniżej 50 g/km.
  • 100 000 zł przy emisji CO₂ równej 50 g/km lub wyższej. Emisję ustala się na podstawie danych centralnej ewidencji pojazdów.

Nowe limity dotyczą zasadniczo aut wprowadzonych do ewidencji od 1 stycznia 2026 r. Dla pojazdów wprowadzonych wcześniej art. 30 ustawy nowelizującej zachowuje dotychczasowe zasady. Istotna jest data wpisu do ewidencji. W leasingu operacyjnym odrębnie sprawdź limit dotyczący części opłaty stanowiącej spłatę wartości auta, również przy umowie zawartej przed 2026 r.

Przykład 11. Auto poniżej limitu

Wartość początkowa 111 500 zł, odpisy zaliczone do kosztów 44 600 zł, cena sprzedaży netto 80 000 zł. Przy limicie 150 000 zł koszt sprzedaży to 66 900 zł, a dochód ze sprzedaży wynosi 13 100 zł.

Przykład 12. Auto ponad limitem 100 000 zł

Wartość początkowa 180 000 zł. Samochód emituje 130 g CO₂/km i został wpisany do ewidencji w 2026 r. W kosztach ujęto 20 000 zł odpisów. Przy cenie 125 000 zł netto koszt sprzedaży to 100 000 zł − 20 000 zł = 80 000 zł, a dochód to 45 000 zł.

Przykład 13. Auto w ewidencji przed 2026 r.

Dla porównania przy tej samej wartości 180 000 zł, wpisie w 2025 r., starym limicie 150 000 zł i 30 000 zł odpisów zaliczonych do kosztów, koszt sprzedaży wynosi 120 000 zł. Przy tej samej cenie 125 000 zł netto dochód to 5 000 zł.

Ten sam temat w wersji wideo
Obejrzyj krótką rolkę Doroty Zakrzewskiej o sprzedaży samochodu firmowego.

Obejrzyj rolkę Doroty Zakrzewskiej o sprzedaży samochodu firmowego na TikToku

Pełne rozliczenie na konkretnych liczbach

Przykład 14. VAT i liniowy PIT w jednym rozliczeniu

Połączmy przykłady 2, 6 i 11. Kupujący płaci 98 400 zł. VAT należny to 18 400 zł, a dodatnia korekta to 4 983,33 zł. Dochód z samego zbycia wynosi 13 100 zł. Jeżeli w tej kalkulacji zwiększa podstawę podatku liniowego o pełną kwotę, PIT od dochodu ze sprzedaży wyniesie 2 489 zł. Jeśli analiza dokumentacji potwierdzi dodatkowo, że cała korekta stanowi osobny przychód, zwiększy on kalkulowany PIT o ok. 947 zł przed rozliczeniem pozostałych pozycji i ustawowymi zaokrągleniami. To dwie różne podstawy do sprawdzenia.

Sprzedaż samochodu na ryczałcie

Na ryczałcie odpłatne zbycie typowego ruchomego środka trwałego, jak firmowy samochód osobowy, co do zasady podlega stawce 3% zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7 lit. f ustawy ryczałtowej. W przypadku prywatnego wykupu objętego art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT stawka 3% wynika z art. 12 ust. 1 pkt 7 lit. e ustawy ryczałtowej, co potwierdza interpretacja KIS dotycząca prywatnego wykupu. Od przychodu ze sprzedaży nie odlicza się niezamortyzowanej wartości auta. Jeżeli po analizie korekta VAT jest odrębnym przychodem z działalności, dobierz stawkę do podstawy powstania tego przychodu, bez automatycznego stosowania stawki sprzedaży pojazdu.

Przykład 15. 80 000 zł netto na ryczałcie

80 000 zł × 3% = 2 400 zł ryczałtu od sprzedaży przed ewentualnymi odliczeniami. Gdy kontrahent płaci 98 400 zł brutto przy VAT 23%, kwota VAT należnego 18 400 zł pozostaje poza przychodem ze sprzedaży.

Leasing, wykup, wycofanie i darowizna

W leasingu operacyjnym raty dokumentują korzystanie z pojazdu. Firmowy wykup stanowi odrębne nabycie. Przy jego późniejszej sprzedaży sprawdź VAT od faktury wykupowej i okres od wykupu. Mechanizm art. 90b nie obejmuje VAT z rat leasingu operacyjnego ani z paliwa i bieżących napraw.

Przykład 16. Wykup firmowy, potem sprzedaż

Wykup w styczniu 2026 r. za 8 000 zł netto + 1 840 zł VAT. Odliczono 920 zł. Wartość początkowa 8 920 zł mieści się w progu 15 000 zł. Przy opodatkowanej sprzedaży w kwietniu korekta wyniesie 920 zł × 9/12 = 690 zł.

Przykład 17. Wykup prywatny po leasingu firmowym

Wykup nastąpił w maju 2026 r. i auto od razu przeznaczono do majątku prywatnego. Jeżeli przy wykupie nie przysługiwało odliczenie i sprzedaż faktycznie nastąpi poza działalnością w rozumieniu VAT, oceń ją w VAT według tych okoliczności. W PIT sprzedaż przez leasingobiorcę w listopadzie 2026 r. pozostaje co do zasady przychodem z działalności na podstawie art. 10 ust. 2 pkt 4 i art. 14 ust. 2 pkt 19. Reguła sześciu lat ma zastosowanie do składników nabytych po 31 grudnia 2021 r. objętych tymi przepisami.

Przykład 18. Wycofanie samochodu z JDG

Auto wycofano w maju 2026 r. Sześć lat dla sprzedaży składnika wycofanego z działalności liczy się od 1 czerwca 2026 r. Przy sprzedaży pół roku później przychód zasadniczo pozostaje firmowy. W VAT samo wycofanie na cele osobiste lub darowizna mogą podlegać opodatkowaniu na podstawie art. 7 ust. 2, jeśli przysługiwało choć częściowe odliczenie od pojazdu lub jego części składowych. Darowiznę i późniejszą sprzedaż przez obdarowanego rozpatrz odrębnie.

Składka zdrowotna

Przychody określone w art. 14 ust. 2 pkt 1 i 19 ustawy o PIT oraz związane z nimi koszty co do zasady pomija się przy ustalaniu podstawy składki zdrowotnej. Na skali i podatku liniowym przedsiębiorca może wybrać ich uwzględnienie w rozliczeniu rocznym. Ryczałtowiec nie ma tej opcji. Jeśli korekta VAT stanowi odrębny przychód z innego przepisu, zbadaj ją według zasad dla tej kategorii przychodów.

Przykład 19. Próg zdrowotny na ryczałcie

Przychód z bieżącej działalności uwzględniany do składki to 55 000 zł. Za firmowy środek trwały przedsiębiorca otrzymuje dodatkowo 80 000 zł netto. Sama sprzedaż objęta art. 14 ust. 2 pkt 1 nie podnosi tej podstawy z 55 000 zł do 135 000 zł. Ewentualny odrębny przychód z korekty VAT oceń niezależnie.

Faktura, JPK_V7 i dokumenty do rozliczenia

VAT należny ewidencjonujesz z dokumentu sprzedaży. Dodatnią korektę z art. 90b ujmujesz w okresie sprzedaży, w ewidencji zakupów. Dla pojazdu będącego środkiem trwałym służą do tego pola K_44 i P_44, odpowiednio w części ewidencyjnej i deklaracyjnej. Dla pozostałych nabyć odpowiednie są pola K_45 i P_45. Zapis podeprzyj wewnętrznym dowodem z wyliczeniem. Dla typowej faktury sprzedaży samochodu osobowego sprawdź GTU_07 zgodnie z klasyfikacją CN i regułami danej ewidencji. Sposób wystawienia faktury dobierz do odbiorcy i obowiązujących Cię zasad KSeF.

Przykład 20. Ostatni miesiąc na korektę

Przy zakupie w styczniu 2024 r. i sprzedaży w grudniu 2028 r. z 60 miesięcy zostaje 1. Z nieodliczonych 11 500 zł rozliczysz 11 500 zł × 1/60 = 191,67 zł. Przy sprzedaży w styczniu 2029 r. okres jest już zamknięty.

  • Faktura zakupu lub wykupu i zapis pierwotnego odliczenia VAT.
  • Data nabycia, data wprowadzenia do ewidencji, wartość początkowa i suma odpisów zaliczonych do kosztów.
  • Dane o emisji CO₂, jeśli od nich zależy limit.
  • Cena netto lub brutto uzgodniona z kupującym, dokument sprzedaży i kalkulacja miesięcy pozostałych do końca okresu.
  • Forma opodatkowania JDG, dokumentacja ujęcia VAT w kosztach i dane potrzebne do rozliczenia składki zdrowotnej.

O firmowym i prywatnym wykupie przeczytasz także w poradniku Auto po wykupie – sprzedać czy darować?.

Podstawy prawne i źródła

Wyświetlenia artykułu: 25

Leasing operacyjny samochodu w 2026 roku – limity, VAT i koszty

Leasing operacyjny samochodu w 2026 roku – limity, VAT i koszty

✧ KSIĘGOWE SOS · Bezpłatny poradnik dla przedsiębiorców ✧

Masz samochód w leasingu?
Sprawdź, czy dobrze go rozliczasz.

Prowadzisz JDG lub spółkę z o.o.? Samodzielnie zajmujesz się księgowością albo chcesz zweryfikować rozliczenia swojego biura?

Ten poradnik powstał właśnie po to, by wyjaśnić praktyczne problemy: VAT, koszty rat, ubezpieczenia i wykup. Bez urzędowego języka — na przykładach i konkretnych kwotach.

✦ ODBIERZ BEZPŁATNY E-BOOK ✦

Po zapisie do newslettera i potwierdzeniu adresu e-mail.

Dorota Zakrzewska – e-book Leasing operacyjny w 2026 roku
✧ Praktyczne rozliczenia · Konkretne przykłady ✧

✦ Mały przedsmak

Trzy pytania, które warto sobie zadać

01 ✧

50% VAT = 50% kosztu?

Czy wiesz, dlaczego odliczenie VAT i koszty w PIT lub CIT liczy się według różnych reguł?

02 ✧

Cała rata jest kosztem?

Część kapitałowa, odsetki, opłaty dodatkowe. Sprawdź, czy Twoja rata jest właściwie rozdzielana.

03 ✧

Leasing sprzed 2026 roku?

Czy w Twojej firmie sprawdzono, które limity stosować do rat płaconych w 2026 roku?

✧ Co znajdziesz w e-booku?

Wiedza, którą od razu wykorzystasz

  • Limity 100 / 150 / 225 tys. zł i emisja CO₂ samochodu
  • VAT 50% i 100% – kiedy można odliczyć podatek
  • Kapitał i odsetki – jak analizować ratę leasingową
  • Paliwo i serwis – zasada 75% przy użytku mieszanym
  • AC, GAP i wykup – dlaczego wymagają odrębnej oceny
  • Starsze umowy – co sprawdzić po zmianie limitów
  • Przykłady liczbowe pokazujące sposób rozliczenia
  • Checklistę dokumentów i pytań do księgowej

✦ Dla kogo?

Nie musisz być księgową, żeby rozumieć swoje rozliczenia

✦

Właściciel JDG

Prowadzisz KPiR albo samodzielnie pilnujesz faktur? Zobacz, co sprawdzić przy leasingu.

✦

Prezes lub wspólnik spółki

Chcesz wiedzieć, skąd biorą się koszty samochodu i jakie pytania zadać księgowości?

✦

Masz wątpliwości do rozliczeń?

Gdy nie otrzymujesz jasnych wyjaśnień od biura, poradnik pomoże Ci świadomie sprawdzić temat.

JDG na ryczałcie? Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych nie pozwala odliczać kosztów leasingu w PIT. Jeśli jesteś czynnym podatnikiem VAT, odliczenie VAT ocenia się osobno.

Zamiast zgadywać — sprawdź.

Pobierz poradnik i dowiedz się, na co zwrócić uwagę przed kolejnym rozliczeniem leasingu — samodzielnie lub podczas rozmowy z księgową.

✦ CHCĘ OTRZYMAĆ E-BOOK ✦

✧ BEZPŁATNY E-BOOK DLA SUBSKRYBENTÓW ✧

Twój e-book czeka — odbierz go bezpłatnie

Zapisz się do newslettera KSIĘGOWE SOS i potwierdź adres e-mail. Po potwierdzeniu otrzymasz wiadomość z linkiem do poradnika „Leasing operacyjny w 2026 roku”. Bez opłat i bez podawania danych firmowych.

✦ 1. Zapis do newslettera✦ 2. Potwierdzenie e-maila✦ 3. Odbiór PDF

Informacje i podstawa prawna

Tematy omawiane w poradniku oparto m.in. na ustawach o PIT, CIT i VAT. Limity wartości aut – Ministerstwo Finansów. Przykładowa interpretacja KIS dotycząca wcześniejszych umów leasingu.

Stan prawny: 7 listopada 2026 r. Treść ma charakter edukacyjny, a konkretne rozliczenia wymagają analizy umowy, pojazdu i formy opodatkowania.

Chcesz mieć pewność, że księgowość Twojej firmy jest w dobrych rękach?

Jeśli szukasz biura rachunkowego, które jasno tłumaczy rozliczenia, poznaj Family Company.

✧ Poznaj nasze biuro ✧

Auto po Wykupie – Sprzedać czy Darować ?

Auto po Wykupie – Sprzedać czy Darować ?

Samochód po leasingu: sprzedać czy podarować?

6 lat, 6 miesięcy i projektowane 3 lata

 

Stan prawny: 16 sierpnia 2026 r.

Wykupiłeś samochód z leasingu prywatnie i myślisz:

„Odczekam pół roku, sprzedam i podatku nie będzie”?

Niestety, w przypadku samochodu wykorzystywanego wcześniej w działalności na podstawie leasingu operacyjnego taka zasada może nie zadziałać.

Przedsiębiorca może spotkać się z okresem aż 6 lat.

Ale na tym historia się nie kończy.

Jeżeli po prywatnym wykupie samochód zostanie rzeczywiście podarowany najbliższej rodzinie, po stronie obdarowanego obecne przepisy prowadzą do zupełnie innej reguły – pół roku.

A jednocześnie Ministerstwo Finansów pracuje nad zmianą, która w określonych przypadkach ma wydłużyć ten okres do 3 lat. Na dzień publikacji tego artykułu jest to jednak nadal projekt, a nie obowiązujące prawo.

Mamy więc jeden samochód i trzy liczby:

6 lat – 6 miesięcy – projektowane 3 lata.

Skąd się biorą i dlaczego przed wykupem samochodu warto wiedzieć, co zamierzamy z nim zrobić później?


Prywatny wykup nie oznacza automatycznie prywatnej sprzedaży po pół roku

Najpierw ważne założenie: mówimy o przedsiębiorcy rozliczającym PIT, który wykorzystywał samochód w działalności na podstawie leasingu operacyjnego.

W przypadku zwykłej prywatnej sprzedaży rzeczy ustawa o PIT rzeczywiście zna zasadę półroczną.

Art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT wskazuje, że źródłem przychodu jest odpłatne zbycie „innych rzeczy”, jeżeli następuje przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie – pod warunkiem, że sprzedaż nie następuje w wykonywaniu działalności gospodarczej.

I właśnie stąd bierze się popularne przekonanie:

„Kupiłem prywatnie, poczekam pół roku i sprzedam bez PIT”.

Problem w tym, że dla samochodów wykorzystywanych wcześniej w działalności na podstawie leasingu ustawodawca stworzył przepis szczególny.

Co mówi art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT?

Przepis zalicza do przychodów z działalności gospodarczej przychody z odpłatnego zbycia rzeczy ruchomych, które były wcześniej wykorzystywane na potrzeby działalności na podstawie umowy leasingu określonej w art. 23b ust. 1 ustawy o PIT.

Nie jest więc decydujące wyłącznie to, że faktura wykupowa została wystawiona w ramach prywatnego wykupu.

Ustawa patrzy również na historię tego samochodu.

A tutaj pojawia się kolejny przepis.

Art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT – skąd bierze się 6 lat?

Art. 10 ust. 2 pkt 4 wyłącza zastosowanie zwykłej zasady z art. 10 ust. 1 pkt 8 do składników określonych właśnie w art. 14 ust. 2 pkt 19.

Przepis posługuje się okresem 6 lat, liczonym pomiędzy pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu wycofania składnika z działalności gospodarczej a jego odpłatnym zbyciem.

To oznacza jedną bardzo ważną rzecz:

Prywatny wykup samochodu nie daje przedsiębiorcy automatycznie prawa do zastosowania zwykłej półrocznej zasady sprzedaży prywatnej.

I właśnie tutaj najczęściej pojawia się błąd.


Przykład: wykup za 20 000 zł, sprzedaż za 120 000 zł

Załóżmy, że po zakończeniu leasingu samochód jest wart rynkowo 120 000 zł.

Kwota wykupu wynosi natomiast 20 000 zł.

Przedsiębiorca wykupuje samochód prywatnie. Nie ujmuje faktury wykupowej w działalności i nie odlicza od niej VAT.

Po roku znajduje kupca, który oferuje 120 000 zł.

Pierwsza myśl może być prosta:

„Samochód jest prywatny, a od wykupu minęło więcej niż pół roku”.

Tyle że w świetle art. 14 ust. 2 pkt 19 w związku z art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT to może nie wystarczyć. Jeżeli szczególny okres jeszcze nie upłynął, sprzedaż może nadal zostać zakwalifikowana do przychodów z działalności gospodarczej.

Nie oznacza to oczywiście, że „podatek wyniesie tyle, co cała cena sprzedaży”.

Przychód, dochód i podatek to trzy różne pojęcia.

Sposób rozliczenia zależy między innymi od formy opodatkowania przedsiębiorcy i kosztów, jakie mogą zostać rozpoznane w konkretnej sytuacji.


A może sprzedać samochód „taniej”, np. komuś z rodziny?

To też nie jest rozwiązanie, które można traktować jak podatkowy przycisk „reset”.

Art. 19 ust. 1 ustawy o PIT stanowi, że przychodem z odpłatnego zbycia jest co do zasady cena określona w umowie pomniejszona o koszty zbycia. Jeżeli jednak bez uzasadnionej przyczyny cena znacznie odbiega od wartości rynkowej, organ podatkowy może określić przychód według wartości rynkowej.

Czyli pomysł:

„Auto jest warte 120 tys., ale sprzedam bratu za 15 tys. i temat zamknięty”

może otworzyć zupełnie nowy temat.

Tym razem z urzędem skarbowym.

A co, jeśli zamiast sprzedaży wybierzemy darowiznę?

 

Tutaj sytuacja zmienia się zasadniczo.

Sprzedaż jest czynnością odpłatną. Darowizna – nieodpłatną.

Jeżeli po prywatnym wykupie samochód zostanie rzeczywiście przekazany w darowiźnie, darczyńca nie otrzymuje ceny za samochód.

Nie dochodzi więc po jego stronie do odpłatnego zbycia, o którym mówi art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT.

Dodatkowo art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT stanowi, że przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

I w tym momencie opuszczamy na chwilę ustawę o PIT i przechodzimy do ustawy o podatku od spadków i darowizn.

 


 

Darowizna samochodu – kto płaci podatek?

Art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn obejmuje podatkiem nabycie własności rzeczy tytułem darowizny.

Ale dla najbliższej rodziny mamy bardzo ważne zwolnienie.

Art. 4a – tak zwana grupa „zero”

Zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, z pełnego zwolnienia mogą – po spełnieniu ustawowych warunków – skorzystać:

małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha.

Czyli samochód może być wart 120 000 zł, 150 000 zł czy więcej, a podatek od darowizny dla osoby z tej grupy może wynieść 0 zł.

Ale zwolnienie nie oznacza:

„nic nie muszę robić”.


SD-Z2 – sześć miesięcy na zgłoszenie

Art. 4a przewiduje, że jeżeli zgłoszenie jest wymagane, nabycie należy zgłosić właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od powstania obowiązku podatkowego.

W praktyce służy do tego formularz SD-Z2.

A kiedy powstaje obowiązek podatkowy przy darowiźnie?

Odpowiada na to art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Przy darowiźnie obowiązek powstaje zasadniczo z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a jeżeli umowa została zawarta bez tej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia.

Czy SD-Z2 jest potrzebne zawsze?

Nie.

Art. 4a ust. 4 przewiduje wyjątki. Zgłoszenia nie wymaga się m.in. wtedy, gdy wartość majątku nabytego od tej samej osoby, liczona według zasad ustawowych, nie przekracza kwoty wskazanej w art. 9 ust. 1 pkt 1, albo gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.

Aktualna kwota z art. 9 ust. 1 pkt 1 wynosi 36 120 zł. Przy jej obliczaniu trzeba uwzględnić również wcześniejsze nabycia od tej samej osoby według zasad określonych w ustawie.

Przy samochodzie wartym np. 120 000 zł najczęściej nie jest więc dobrym pomysłem wkładanie umowy darowizny do szuflady z napisem:

„księgowa kiedyś się tym zajmie”.

Termin biegnie niezależnie od tego, jak bardzo zajęta jest szuflada.


Darowizna musi być rzeczywista

To jedna z najważniejszych kwestii praktycznych.

Jeżeli rodzic przekazuje samochód córce, to córka naprawdę staje się jego właścicielem.

Może nim jeździć.

Może go zatrzymać.

Może w przyszłości sprzedać.

A jeżeli sprzeda samochód, pieniądze ze sprzedaży należą do niej.

Darowizny nie należy traktować jako technicznego „przepuszczenia” auta przez członka rodziny, podczas gdy samochód jest już faktycznie sprzedany osobie trzeciej, a pieniądze mają wrócić do pierwotnego właściciela.

Mówimy tutaj o skutkach rzeczywistej darowizny, a nie czynności stworzonej wyłącznie na papierze.


 

 


Co się stanie, jeśli obdarowany później sprzeda samochód?

I tutaj wracamy do liczby:

6 miesięcy.

Obdarowany nabył samochód już jako własny składnik majątku. Jeżeli późniejsza sprzedaż jest zwykłą sprzedażą prywatną, zastosowanie znajduje art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT.

Zgodnie z nim sprzedaż „innej rzeczy” podlega tej regulacji, jeżeli została dokonana przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie.

Przykład

Ojciec przekazuje córce samochód w darowiźnie 20 sierpnia 2026 r.

Nie liczymy sześciu miesięcy od 20 sierpnia.

Liczymy od końca miesiąca, w którym córka nabyła samochód.

Mamy więc:

wrzesień → październik → listopad → grudzień → styczeń → luty.

Przy obecnym stanie prawnym od 1 marca 2027 r. jesteśmy już po okresie półrocznym.

Jeżeli sprzedaż jest rzeczywiście prywatna, po upływie tego okresu nie mieści się już w źródle przychodu określonym w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d.

I właśnie dlatego mamy tak dużą różnicę:

Przedsiębiorca sprzedający sam samochód wykorzystywany wcześniej w leasingu – szczególna reguła 6 lat.

Osoba, która rzeczywiście otrzymała samochód w darowiźnie i następnie sprzedaje go prywatnie – obecnie reguła półroczna.


Co, jeśli obdarowany sprzeda samochód przed upływem pół roku?

Wtedy sprzedaży nie można po prostu pominąć w PIT.

Znaczenie mają m.in. art. 19 oraz art. 24 ust. 6 ustawy o PIT.

Art. 24 ust. 6 przewiduje dla prywatnego odpłatnego zbycia rzeczy sposób ustalania dochodu jako różnicy między przychodem ze sprzedaży a kosztem nabycia, z uwzględnieniem nakładów poczynionych w czasie posiadania rzeczy.

Przy darowiźnie pojawia się dodatkowy problem: obdarowany nie zapłacił ceny zakupu samochodu, ponieważ otrzymał go nieodpłatnie.

Dlatego wartości samochodu wpisanej do umowy darowizny nie należy automatycznie utożsamiać ze zwykłym kosztem zakupu w PIT.

To jeden z powodów, dla których przy sprzedaży przed upływem pół roku warto policzyć skutki przed podpisaniem umowy, a nie po fakcie.

Czasami naprawdę jeden dzień robi różnicę.


Darowizna samochodu a VAT – tutaj łatwo o drugi błąd

Do tej pory mówiliśmy głównie o PIT i podatku od darowizny.

Ale pozostaje jeszcze VAT.

I tu często pojawia się bardzo prosty – i nie zawsze prawidłowy – wniosek:

„Skoro oddaję samochód za darmo, to VAT-u nie ma”.

Niestety VAT nie jest aż tak sentymentalny.

Art. 7 ust. 2 ustawy o VAT

 

 

Zgodnie z tym przepisem za dostawę towarów może zostać uznane również nieodpłatne przekazanie towarów należących do przedsiębiorstwa, w tym darowizna, jeżeli podatnikowi przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu towaru albo jego części składowych przysługiwało w całości lub części prawo do odliczenia VAT.

I właśnie dlatego nie wystarczy zadać pytania:

„Czy podczas leasingu odliczałem 50% VAT od rat?”

Trzeba sprawdzić przede wszystkim sam wykup.

Znaczenie ma to, czy samochód został rzeczywiście wykupiony do majątku prywatnego, czy VAT z faktury wykupowej został odliczony i jak samochód był faktycznie wykorzystywany po wykupie.

Leasing i późniejszy wykup nie są bowiem jednym i tym samym zdarzeniem.


Świeża interpretacja KIS z 2026 r. – prywatny wykup i darowizna żonie

Mamy również bardzo aktualny przykład praktyczny.

W interpretacji indywidualnej z 16 lipca 2026 r. dotyczącej darowizny samochodu osobowego na rzecz żony po wcześniejszym wykupie z leasingu na cele osobiste Dyrektor KIS potwierdził w opisanym stanie faktycznym brak opodatkowania VAT darowizny samochodu.

To cenna wskazówka, ale trzeba bardzo mocno podkreślić:

nie oznacza to, że każda darowizna samochodu po leasingu jest automatycznie bez VAT.

Interpretacja dotyczy konkretnego podatnika i konkretnie przedstawionych okoliczności.

Przy innym sposobie wykupu lub wykorzystania samochodu odpowiedź może być inna.


Ministerstwo Finansów chce zmienić pół roku na 3 lata

I tutaj dochodzimy do najbardziej aktualnej części całej historii.

Na dzień 16 sierpnia 2026 r. trzyletni okres jeszcze nie obowiązuje.

W wykazie prac legislacyjnych nadal znajduje się projekt UD116. Jego aktualizowana wersja została opublikowana również w 2026 r.

Projekt przewiduje opodatkowanie sprzedaży rzeczy ruchomej otrzymanej przez najbliższą rodzinę przedsiębiorcy, który wcześniej wykorzystywał ją w działalności na podstawie leasingu, następnie wykupił do majątku prywatnego i przekazał rodzinie korzystającej ze zwolnienia w podatku od spadków i darowizn, jeżeli obdarowany sprzeda rzecz przed upływem 3 lat od jej otrzymania.

Czyli ustawodawca chce ograniczyć mechanizm:

prywatny wykup → darowizna → pół roku → sprzedaż

i w określonych przypadkach zastąpić go:

prywatny wykup → darowizna → 3 lata → sprzedaż.

Ale jeszcze raz:

Na dzień publikacji tego artykułu 3 lata są projektem. Nie obowiązującym przepisem.

Jeżeli więc ktoś mówi dzisiaj:

„Od 2026 roku po darowiźnie auta trzeba już czekać trzy lata”

warto odpowiedzieć:

„To poproszę o numer obowiązującego artykułu”.

I można spokojnie poczekać.


Co zapamiętać przed wykupem samochodu?

Najważniejsze nie jest samo pytanie: „wykup firmowy czy prywatny?”

Trzeba spojrzeć krok dalej.

Przed zapłatą faktury wykupowej warto ustalić:

  • co planujesz zrobić z samochodem po zakończeniu leasingu;
  • czy chcesz go zatrzymać, sprzedać czy rzeczywiście podarować;
  • czy wykup ma mieć charakter prywatny czy firmowy;
  • czy VAT z wykupu będzie odliczany;
  • czy samochód po wykupie nadal będzie wykorzystywany w działalności;
  • kiedy planowana jest ewentualna sprzedaż i przez kogo ma zostać dokonana;
  • czy do momentu sprzedaży nie zmienią się przepisy – szczególnie w związku z projektem UD116.

To jest moment, w którym planowanie ma sens.

Znacznie gorzej wygląda kolejność:

wykup → znaleziony kupiec → podpisana umowa → telefon do księgowej: „a jak to teraz zrobić najkorzystniej?”

Wtedy odpowiedź może niestety brzmieć:

„Najkorzystniej byłoby porozmawiać przed wykupem”.

Podstawy prawne wykorzystane w artykule

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych:
art. 2 ust. 1 pkt 3; art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d; art. 10 ust. 2 pkt 4; art. 14 ust. 2 pkt 19; art. 19; art. 23b ust. 1; art. 24 ust. 6.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn:
art. 1 ust. 1 pkt 2; art. 4a ust. 1 i ust. 4; art. 6 ust. 1 pkt 4; art. 9 ust. 1 pkt 1.

Ustawa o podatku od towarów i usług:
art. 7 ust. 2.

Interpretacja indywidualna KIS z 16 lipca 2026 r.:
brak VAT od darowizny żonie samochodu wykupionego z leasingu na cele osobiste – w konkretnym stanie faktycznym przedstawionym we wniosku.

Projekt UD116:
projektowane wprowadzenie 3-letniego okresu przy sprzedaży określonych rzeczy poleasingowych otrzymanych w darowiźnie przez najbliższą rodzinę. Na dzień 16 sierpnia 2026 r. rozwiązanie nie jest jeszcze obowiązującym prawem.



Najważniejszy wniosek

Samochód się nie zmienia.

Ma ten sam numer rejestracyjny, ten sam przebieg i te same kluczyki.

Zmienia się jego sytuacja podatkowa.

Przy sprzedaży przez przedsiębiorcę może pojawić się 6 lat.

Przy rzeczywistej darowiźnie i późniejszej prywatnej sprzedaży przez obdarowanego – według obecnych przepisów – 6 miesięcy.

A w projekcie UD116 pojawiają się 3 lata.

Dlatego decyzji o samochodzie po leasingu nie warto podejmować dopiero wtedy, kiedy przed domem stoi już kupiec.

Najważniejsze decyzje zapadają wcześniej – często już przy wykupie.

 

Chcesz więcej takich konkretnych materiałów?

Jeżeli lubisz podatki tłumaczone po ludzku, ale bez upraszczania przepisów do jednego zdania z internetu, zapraszam Cię również na mojego TikToka.

To właśnie tam regularnie omawiam sytuacje, z którymi przedsiębiorcy spotykają się na co dzień: leasing, samochody w firmie, spółki z o.o., ZUS, VAT, koszty podatkowe i zmiany w przepisach.

Bez straszenia urzędem skarbowym.
Bez podatkowego „pitu-pitu”.
Za to z przykładami, konkretnymi artykułami i odpowiedziami na pytania, które naprawdę pojawiają się w biznesie.

Jeżeli prowadzisz firmę – obserwuj mój TikTok.  dorota.ksiegowa
Czasami kilka minut filmu może uchronić przed decyzją, której później nie da się już łatwo odwrócić.

 

A może potrzebujesz księgowości, która patrzy krok dalej?

W Certyfikowanym Biurze Księgowym Family Company D.R. Zakrzewscy sp. z o.o. obsługujemy przedsiębiorców z całej Polski – zarówno stacjonarnie, jak i online.

Nie ograniczamy się wyłącznie do zaksięgowania dokumentów.

Zależy nam, żeby klient wiedział wcześniej, jakie skutki może mieć planowana transakcja, wykup samochodu, zmiana formy działalności czy decyzja dotycząca spółki.

Bo dobra księgowość nie powinna zaczynać się wtedy, kiedy dokument już leży na biurku.

Powinna pomóc przedsiębiorcy zanim podejmie decyzję.

Jeżeli szukasz biura rachunkowego, które oprócz liczb widzi również Twój biznes:

 

Family Company D.R. Zakrzewscy sp. z o.o.
Certyfikowane Biuro Księgowe
📞 507 354 314
✉️ ksiegowanadarzyn@gmail.com
🌐 www.polecanaksiegowa.pl

Obsługujemy klientów z całej Polski.

A jeśli na razie po prostu chcesz wiedzieć więcej – zostań ze mną na TikToku.

Bo w podatkach naprawdę warto wiedzieć przed, a nie dopiero pytać po fakcie.

SAMOCHÓD OSOBOWY 100% W KOSZTACH FIRMY

SAMOCHÓD OSOBOWY 100% W KOSZTACH FIRMY

SAMOCHÓD OSOBOWY 100% W KOSZTACH FIRMY

 

W tym miejscu będzie mowa o rozliczeniu wydatków bieżących od których jest możliwość obliczenia 100% jak i tych, które będą miały zastosowanie do samochodów, gdzie codzienne wydatki są ograniczone do 75 %.

I. Koszty ubezpieczenia samochodu

By odliczyć 100% z zakupu polisy ubezpieczeniowej samochodu jest tylko jeden warunek wartość samochodu przyjętego do celu ubezpieczenia nie może być wyższa niż 150 000 zł.

Mówi nam o tym art.23 pkt.1 ust.47 ustawy o PIT

47) składek na ubezpieczenie samochodu osobowego, innego niż określony w pkt 46, w wysokości przekraczającej ich część ustaloną w takiej proporcji, w jakiej kwota 150.000 zł pozostaje do wartości samochodu przyjętej dla celów ubezpieczenia;

Jak i art.23 pkt.1 ust.47a ustawy o PIT

47a) dotyczących samochodu osobowego opłat wynikających z umowy leasingu, o której mowa w art. 23a pkt 1, umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, z wyjątkiem opłat z tytułu składek na ubezpieczenie samochodu osobowego, w wysokości przekraczającej ich część ustaloną w takiej proporcji, w jakiej kwota 150.000 zł pozostaje do wartości samochodu osobowego będącego przedmiotem tej umowy;

O kwalifikacji % w koszty samego zakupu samochodu powyżej 150 000 zł, zajmiemy się w odrębnym artykule już niebawem na moim blogu.

 

II. Zakup samochodu osobowego na firmę w leasingu lub najmie powyżej 6 miesięcy
– wartość samochodu do 150 000 zł lub elektrycznych 225 000 zł, z małym wyjątkiem.

Oprócz kosztów związanych w bieżącą eksploatacją naszego samochodu osobowego, czyli zakupem paliwa, części samochodowych, napraw, przeglądów technicznych, gdzie stosujemy 20% lub 75%,

 

100%
Kiedy możemy odliczyć od kosztów zakupu takiego pojazdu.

Po pierwsze:

Kiedy zawarliśmy umowę leasingu lub najmu przed 1 stycznia 2019 roku, chyba że umowa taka została zmieniona lub odnowiona po 31 grudnia 2018 r.

– wtedy wracamy do odliczenia 75% z rat leasingowych

Umożliwiły nam to przepisy przejściowe, a konkretnie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych który umożliwia rozliczanie leasingu bez ograniczeń czasowych w oparciu o dotychczasowe regulacje prawa podatkowego, pod warunkiem, że umowa zostanie zawarta do 31 grudnia 2018 roku

Art. 8. 1. Do umów leasingu, najmu, dzierżawy oraz innych umów o podobnym charakterze dotyczących samochodu osobowego zawartych przed dniem 1 stycznia 2019 r. stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 1 i art. 2, w brzmieniu dotychczasowym. 2. Do umów, o których mowa w ust. 1, zmienionych lub odnowionych po dniu 31 grudnia 2018 r. stosuje się przepisy ustaw zmienianych w art. 1 i art. 2, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

W tym przypadku nie ma również znaczenia czy zakup był do 150 000 zł / 225 000 zł wartości samochodu czy powyżej.

Odliczamy 100% z raty leasingowej w koszty podatku dochodowego.

Po drugie

Zawarliśmy umowę po 1 stycznia 2019 roku i jeżeli wartość samochodu nie przekracza 150 000 zł/ 225 000 zł

Łączymy art. 23 ust.1 pkt4 – limit 150 000 zł.

4) odpisów z tytułu zużycia samochodu osobowego, dokonywanych według zasad określonych w art. 22a-22o, w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej kwotę:

a) 225.000 zł – w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektro mobilności i paliwach alternatywnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 110),

 

b) 150.000 zł – w przypadku pozostałych samochodów osobowych

art. 23 ust. 5b i 5c

5b. Przepisu ust. 1 pkt 4 nie stosuje się do odpisów z tytułu zużycia samochodu osobowego, jeżeli ten samochód został oddany przez podatnika do odpłatnego używania na podstawie umowy leasingu, o której mowa w art. 23a pkt 1, umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, a oddawanie w odpłatne używanie na podstawie takiej umowy stanowi przedmiot działalności podatnika.

 

5c. W przypadku samochodu osobowego oddanego do używania na podstawie umowy leasingu, o której mowa w art. 23a pkt 1, ograniczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 47a, stosuje się do tej części opłaty, która stanowi spłatę wartości samochodu osobowego.

A co z najmem / dzierżawą samochodu do 6 miesięcy?

 

W takiej sytuacji jako wartość samochodu przyjmuje się wartość przyjętą dla celów ubezpieczenia. I zgodnie z nią stosujemy % rozliczenie do lub powyżej 150 000 zł / 225 0000 zł

Stanowi o tym artykuł 23 ust. 5d i 5e

5d. W przypadku gdy umowa najmu, dzierżawy lub inna umowa o podobnym charakterze została zawarta na okres krótszy niż 6 miesięcy, przez wartość samochodu, o której mowa w ust. 1 pkt 47a, rozumie się wartość przyjętą dla celów ubezpieczenia.

5e. W przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym w rozumieniu art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektro mobilności i paliwach alternatywnych kwota limitu, o którym mowa w ust. 1 pkt 47a, wynosi 225.000 zł.
W ustawie o podatku dochodowym, natrafiamy również na zapisy dotyczące prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu.

Cóż to za twór i co on nam da i czy musimy ją prowadzić?

Nie, nie musimy jej prowadzić, jeżeli chcemy rozliczać wydatki w 75% (sposób mieszany).

Z obowiązku prowadzenia ewidencji zwolnieni również jesteśmy, kiedy samochód lub samochody przeznaczone są wyłącznie do odsprzedaży, sprzedaży (w przypadku pojazdów wytworzonych przez podatnika) bądź oddania ich w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze.

To, kiedy musimy ją prowadzić?

1. W przypadku wydatków ponoszonych na rzecz pracowników z tytułu używania przez nich samochodów na potrzeby wykonywanej działalności – art.23 ust.1 pkt.36

36) wydatków ponoszonych na rzecz pracowników z tytułu używania przez nich samochodów na potrzeby wykonywanej działalności:
a) w celu odbycia podróży służbowej (jazdy zamiejscowe) w wysokości przekraczającej kwotę ustaloną przy zastosowaniu stawek za jeden kilometr przebiegu pojazdu,
b) w jazdach lokalnych – w wysokości przekraczającej wysokość miesięcznego ryczałtu pieniężnego albo w wysokości przekraczającej stawki za jeden kilometr przebiegu pojazdu, określonych w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra;

jeżeli jej nie będziemy prowadzić to zgodnie z ust.5 wydatki nie będą stanowiły kosztów uzyskania przychodu

5. Przebieg pojazdu, o którym mowa w ust. 1 pkt 36, powinien być, z wyłączeniem ryczałtu pieniężnego, udokumentowany w ewidencji przebiegu pojazdu potwierdzonej przez podatnika na koniec każdego miesiąca. Do prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu obowiązana jest osoba używająca tego pojazdu. W razie braku tej ewidencji wydatki ponoszone przez podatnika z tytułu używania samochodów na potrzeby podatnika nie stanowią kosztu uzyskania przychodów.
2. I tu ustawa o PIT łączy swoje siły z ustawą o VAT.

Jeżeli chcemy zaliczyć 100% wydatków do PIT musimy również spełnić warunek łączny z ustawą o VAT.

Mowa jest oczywiście o samochodzie osobowym. Jednak samo prowadzenie ewidencji nic nam nie da.

Oprócz prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu która jasno ma przedstawiać, że dany pojazd jest używany wyłącznie do celów służbowych musimy zgłosić go do Urzędu Skarbowego na druku VAT-26.

 

W ten sposób płynnie przechodzimy do zagadnienia VAT a koszty.

Gdzie również omówię ewidencje przebiegu. Bo przecież faktura nie składa się tylko z kwoty netto. Teraz musimy dopasować wariant, ile odliczymy % z podatku VAT z naszego wydatku.

 

 

Zapraszam na kolejną część ……. już niebawem

Więcej z tej kategorii

Blog Księgowe SOS
Copyright © 2026Certyfikowane Biuro księgowe Family Comapny

SPRZEDAŻ SAMOCHODU FIRMOWEGO od 2022 roku

SPRZEDAŻ SAMOCHODU FIRMOWEGO od 2022 roku

SPRZEDAŻ SAMOCHODU FIRMOWEGO od 2022 roku

No i mamy Nowy Rok. Należy się cieszyć, nowy rok nowy początek przynajmniej niektórzy tak twierdzą.

Ale ci którzy w nowym 2022 roku, stali się lub staną się szczęśliwymi posiadaczami samochodu lub dokonają wykupu z leasingu, przy ewentualnej chęci jego sprzedaży niestety nie będą mieli powodu do radości.

 

Dlaczego ? No cóż, przyjrzyjmy się zmianom. Do 2021 roku wystarczyło sprzedać go po 6 miesiącach by uniknąć dodatku dochodowego od zbycia.

Oczywiście wcześniej należało go przeznaczyć na cele prywatne, czyli „wyciągając” go z środków trwałych firmy. I tak jest nadal dla samochodów nabytych/wykupionych do 31 grudnia 2021 roku. Nawet jak będą go chcieli sprzedać w 2022 roku.

Zgodnie z przepisami przejściowymi ( art.51 par.10 ust.2 pkt.4) Ustawy z dnia 29.10.2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw.

 

Art. 51. Przepisy art. 10 ust. 2 pkt 4 i art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy zmienianej w art. 1 mają zastosowanie do składników nabytych po dniu 31 grudnia 2021 r.

Jakie przepisy obecnie obowiązują dla samochodów nabytych/ wykupionych w 2022 roku:

Przeanalizujmy :

Art.14 ust.2 pkt 19 – który został dodany do ustawy o pdof. Mówi nam iż do przychodów z działalności gospodarczej, zaliczać się będzie zbycie rzeczy ruchomych wykorzystywanych w działalności gospodarczej, czyli np. samochodu.

19)*) przychody z odpłatnego zbycia składników będących rzeczami ruchomymi, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą lub przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej, na podstawie umowy, o której mowa w art. 23b ust. 1, przy czym przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio;

By uniknąć płacenia podatku dochodowego, możemy go sprzedać dopiero po 6 latach, licząc między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu w którym nastąpiło wycofanie z działalności – a dniem zbycia.

W przypadku sprzedaży przed okresem 6 lat, zobowiązani jesteśmy potraktować czynność jako przychód z działalności i odprowadzić od tego podatek dochodowy. Może się zdarzyć, że będziemy musieli odprowadzić również VAT. Ale to tym napisze w kolejnym poście.

 

WAŻNE !!!!
Nawet jeżeli przed zbyciem został on wycofany z działalności na potrzeby własne.
Ani fakt iż samochód był kupiony na cele prywatne i dopiero później wprowadzony na ŚT.

 

Dotyczy to również zbycia rzeczy w naszym przykładzie to samochód, który nabyliśmy na podstawie umowy leasingu, a nie wykupiliśmy go w 2021 roku. To jeszcze nie wszystko jeżeli chodzi o samochód wzięty w leasingu.

Od stycznia 2022 roku jeżeli będziemy chcieli wykupić auto z leasingu , a następnie przenieść go do majątku prywatnego zobowiązani będziecie do zapłaty zarówno podatku dochodowego jak i podatku VAT. Do końca 2021 roku VAT płaciło się od ostatniej raty leasingowej, średnio był to 1 % wartości samochodu.

 

W 2022 roku, nowe przepisy mówią, że w przypadku zakupu pojazdu do majątku prywatnego podatek VAT będzie płacony od realnej wartości rynkowej auta, a nie od wartości wykupu.

 

I co w tej sytuacji ?

Czy naprawdę nie ma innego wyjścia

i musimy „męczyć” się z nielubianym przez nas samochodem

którego chcieliśmy się pozbyć i kupić sobie nowy, wymarzony,

wypracowany, piękny samochodzik ?????

Oczywiście że jest wyjście , chyba nie myśleliście że was tak zostawię. Co robimy ? A co robimy z niechcianym prezentem ?

Oddajemy komuś .

ŻARCIK TAKI !!!!!  Na prawdę mam wszystkie prezenty które otrzymałam,słowo harcerza.

A tak poważnie – Darowizna

Najlepiej taki samochód czy ten który był na ŚT lub ten który wykupiliśmy z leasingu, podarować bliskiej osobie. A co, jeżeli prezent jej się nie będzie podobał? Proste, może go sprzedać już po upływie 6 miesięcy oczywiście bez podatku PIT.

Podsumowując :

 

Przykład 1.

Mamy samochód zakupiony/wykupiony po 01.01.2022 r. wycofujemy go z ŚT lub wykupujemy z leasingu, jakie mamy wyjścia:

– Sprzedajemy go przed upływem 6 lat, jest to nasz przychód z działalności gospodarczej płacimy podatek dochodowy i niekiedy podatek VAT.

– Męczymy się z nim 6 lat i dopiero go sprzedajemy bez PIT i VAT

– Darujemy go Mamie, Tacie, Bratu, Siostrze ( niech oni się męczą – ŻARCIK ), a my biegniemy po nowiutki, świeżutki, wymarzony samochodzik.

 

Przykład 2.

Mamy samochód zakupiony przed 31.12.2021 r. wycofujemy go z ŚT na potrzeby własne i sprzedajemy po 6 miesiącach bez podatku dochodowego.

 

Przykład 3.

Mamy samochód wykupiony z leasingu przed 31.12.2021 r. do majątku prywatnego. Najczęściej wtedy nie był już wprowadzany do ewidencji środków trwałych w działalności gospodarczej, tylko był traktowany jako majątek prywatny leasingobiorcy.

Dzięki temu sprzedając samochód po upływie 6 miesięcy od wykupu nie trzeba płacić podatku dochodowego od jego sprzedaży, ani w działalności gospodarczej, ani poza działalnością. Sprzedajemy go wg. starych zasadach obowiązujących do końca 2021 roku dla wykupu prywatnego i na firmę.

 

Mam nadzieje, że udało mi się, w przejrzysty sposób przedstawić temat sprzedaży samochodu po 01.01.22 r.

 

Więcej z tej kategorii

Blog Księgowe SOS
Copyright © 2026Certyfikowane Biuro księgowe Family Comapny

SAMOCHÓD w kosztach firmy 75% czy 20% ?

SAMOCHÓD w kosztach firmy 75% czy 20% ?

SAMOCHÓD w kosztach firmy 75% czy 20% ?

 

ZMORA?   PROBLEM?  ZAGADKA?    Wszystko po trochu!

Samochód osobowy w kosztach podatkowych firmy

 

Niestety nie dotyczy to tylko samych przedsiębiorców ale również księgowych. Tak, tak księgowych.

Sama jestem księgową i nie wstydzę się przyznać, że po wprowadzeniu zmian w przepisach odnoście rozliczania wydatków związanych z samochodem w firmie miałam chwilę zwątpienia.

Sporo czasu mi zajęło, by po kolei sobie wszystko poukładać w głowie i w „papierach”. Parę odcinków ulubionego serialu wieczorem musiałam sobie odpuścić, Eh życie.
Powiem tak, jak się „diabła” pozna, to w sumie nie jest on taki straszny jak go malują.

Po kolei, na początek definicja – musi być chodź trochę profesjonalnie.

Samochód osobowy co to jest ?  Wiem, Wiem proste, ale czy na pewno ?

 

Sprawdźmy:

Definicja co oznacza że samochód jest osobowy o którym mowa w art. 5a pkt 19a
Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych . To nic innego jak tekst przepisany z przepisów o ruchu drogowym:

Art.5a Ilekroć w ustawie jest mowa o:

19a) samochodzie osobowym – oznacza to pojazd samochodowy w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony, konstrukcyjnie przeznaczony do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,

z wyjątkiem (czyli to nie jest samochód osobowy):
a) pojazdu samochodowego mającego jeden rząd siedzeń, który oddzielony jest od części przeznaczonej do przewozu ładunków ścianą lub trwałą przegrodą:

– klasyfikowanego na podstawie przepisów o ruchu drogowym do podrodzaju: wielozadaniowy, van lub

– z otwartą częścią przeznaczoną do przewozu ładunków,

b) pojazdu samochodowego, który posiada kabinę kierowcy z jednym rzędem siedzeń i nadwozie przeznaczone do przewozu ładunków jako konstrukcyjnie oddzielne elementy pojazdu,

c) pojazdu specjalnego, jeżeli z dokumentów wydanych zgodnie z przepisami o ruchu drogowym wynika, że dany pojazd jest pojazdem specjalnym, i jeżeli spełnione są również warunki zawarte w odrębnych przepisach, określone dla następujących przeznaczeń:

– agregat elektryczny/spawalniczy,

– do prac wiertniczych,

– koparka, koparko-spycharka,

– ładowarka,

– podnośnik do prac konserwacyjno-montażowych,

– żuraw samochodowy,

d) pojazdu samochodowego określonego w przepisach wydanych na podstawie art. 86a ust. 16 ustawy o podatku od towarów i usług;

 

aby nie szukać wyciąg z art.86a ust.16

16. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, inne niż określone w ust. 9 pojazdy samochodowe, o których mowa w ust. 4 pkt 2, uznawane za wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika, wymagania dla tych pojazdów samochodowych oraz dokumenty potwierdzające spełnienie wymagań, uwzględniając specyfikę ich konstrukcji oraz ich zastosowanie, a w przypadku pojazdów mających więcej niż jeden rząd siedzeń – również wymóg, aby dopuszczalna masa całkowita była większa niż 3 tony

 

Żeby nie było tak prosto i przyjemnie, to że jest zapis w przepisie wyłączający pewne pojazdy jako osobowe (patrz lit. a i b) nie oznacza z automatu, że są ciężarowe.

 

Nie, nie, nie, to trzeba udowodnić, że są, a jak?  Udajemy się do stacji diagnostycznej na dodatkowe badanie techniczne

Poprzez przeprowadzenie dodatkowego badania technicznego przeprowadzonego przez okręgową stację kontroli pojazdów,

potwierdzonego zaświadczeniem wydanym przez tę stację oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu zawierającego odpowiednią adnotację o spełnieniu wymagań o samochodzie ciężarowym.

Ale o tym w kolejnym poście , jak będziemy omawiać czym że jest samochód ciężarowy?????

Wróćmy teraz do naszych osobówek.

Co na to wszystko ⇒ ustawa o podatku VAT, bo ona również jest istotna przy naszych rozliczeniach podatkowych.

W ustawie o VAT nie ma jasno przedstawionej definicji co jest osobówką a co ciężarowym, tu skupiono się na wskazaniu co należy spełnić by odliczyć 50%, a co by uzyskać 100% odliczenia podatku VAT od poniesionych bieżących wydatków.

Na drugi plan zeszła sama konstrukcji pojazdu.

Należy więc zwrócić szczególna uwagę, bo pojazd, który wg ustawy o PIT traktowany jest jako samochód osobowy nie musi zostać pozbawiony z automatu pełnego odliczenia kwoty VAT.

Wszystko jest skrupulatnie wypunktowane w art.86a jak i art. 90b ustawy o podatku od towaru i usług. VAT zostawmy na koniec.

 

⇒  Teraz rozprawmy się z podatkiem dochodowym.

Ok, wg. PIT ustaliliśmy, że mamy samochód osobowy, to ile możemy odliczyć od kwoty netto wydatku 100%, 75% czy też 20%. Zacznę od końca.

20% kiedy ?

Mamy swój własny prywatny kupiony za ciężko zarobione pieniądze samochód , ale nie chcemy go Wprowadzać na środki trwałe naszej firmy .    Nie chcemy, bo nie i już ….. i nie musimy się tłumaczyć

Mówi nam o tym art.23 pkt.1 ust.46 ustawy o PIT.

46) poniesionych wydatków z tytułu kosztów używania, stanowiącego własność podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, samochodu osobowego niebędącego składnikiem majątku, o którym mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1, oraz składek na ubezpieczenie takiego samochodu; te wydatki i składki w wysokości 20% stanowią jednak koszty uzyskania przychodów pod warunkiem, że samochód ten jest wykorzystywany również do celów związanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika

 
No to jak nie chcemy , to możemy w koszty z kwoty netto zaliczyć 20%  Kara musi być.

75% kiedy?

 

Tu mamy więcej możliwości:

 

Po pierwsze –  Nie mamy własnego samochodu, musimy go na przykład od kogoś pożyczyć / użyczyć / wynająć.

 

ad 1  )   UŻYCZENIE – na czy polega?

 

Umowa użyczenia regulowana jest przez kodeks cywilny a dokładnie poprzez art. 710.

„Przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy”

Ważna sprawa by użyczył bezpłatnie, dlaczego ważne, bo to odróżnia taką umowę od umowy najmu która musi być i jest odpłatna. Czyli może użyczyć na nam samochodu np. Tata, Mama, Wujek, kolega itd.….

 

Umowę użyczenia samochodu można również sporządzić z żoną lub mężem w przypadku, kiedy między małżonkami jest zawarta umowa o rozdzielczości majątkowej to jest konieczny warunek rozdzielność,

Użyczono nam bezpłatnie, a my w zamian mamy o niego dbać, ponosić koszty bieżące eksploatacji czy też jak coś zepsujemy zobowiązani jesteśmy do jego naprawy.

samochód w firmie

UWAGA !!!

Wiele razy koszty poniesione na samochód użyczony są nieprawidłowo rozliczane w wysokości 20% . 

Jest to jak najbardziej błędne myślenie .

W przypadku umowy użyczenia nie ma zastosowania art. art.23 pkt.1 ust.46 ustawy o PIT.  Wyraźnie w nim jest zawarte że dotyczy to wyłącznie samochodów które są własnością podatnika. Więc póki: Tata ., Mam , Wujek, Kolega nie sprzedadzą wam użyczonego samochodu nie jest on Waszą własnością.

 czyli odliczamy od niego 75% a nie 20%

 

ad 2 )  ZAKUP

Samochód który kupiliśmy na raty albo w leasingu bądź kupiliśmy go za gotówkę, ale nie na firmę tylko prywatnie na siebie.

Obecnie nie musimy mieć działalności gospodarczej by skorzystać z leasingu na osobę fizyczną.

Chcemy go wprowadzić na środki trwałe swojej działalności ale będziemy również ten samochód używać do celów prywatnych.  Jest to chyba jedna z najczęściej wykorzystywanych form wprowadzania samochodu do firmy. Potocznie mówi się o tym jako stylu mieszanym.

 W takiej sytuacji zgodnie z art.23 pkt.1 ust.46a ustawy o PIT , możemy w koszty z kwoty netto wydatku zaliczyć 75%   pozostałe 25% nie stanowi kosztów uzyskania przychodów ( potocznie jest to NKUP )

46a)  25% poniesionych wydatków, z zastrzeżeniem pkt 36, z tytułu kosztów używania samochodu osobowego, innego niż określony w pkt 46, na potrzeby prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej – jeżeli samochód osobowy jest wykorzystywany również do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą prowadzoną przez podatnika

WAŻNE !  Pamiętajmy warunek , musimy wprowadzić pojazd na środki trwałe firmy

ad 3 )  WPROWADZAMY SWÓJ STARY SAMOCHÓD

Samochód jest żony lub męża ale mamy wspólność majątkową 

Często pada pytanie.   Samochód jest np. żony mamy współwłasność ile mogę odliczy?

Jeżeli nie ma między wami rozdzielczości, taki samochód może być wprowadzony na środki trwałe do firmy męża . Wystarczy sporządzić oświadczenia o przekazaniu prywatnego majątku do firmy.

Z racji, iż pojazd znajduje się na środkach trwałych jest możliwość rozliczenia kosztów w 75%.

Jeżeli potrzebujesz pomocy księgowej w obsłudze swojej firmy
albo masz jakieś pytanie odnośnie postu ? Skontaktuj się ze mną.

nowy lad

Więcej z tej kategorii

Blog Księgowe SOS
Copyright © 2026Certyfikowane Biuro księgowe Family Comapny