NOWOŚĆ! Bezpłatny e-book „19 księgowych pułapek w spółce z o.o.” – pobierz już teraz

NOWOŚĆ! Bezpłatny e-book „19 księgowych pułapek w spółce z o.o.” – pobierz już teraz

Wyświetlenia artykułu: 44

Dorota Zakrzewska · KSIĘGOWE SOS · 4 listopada 2026 r.

✦ PREMIERA • NOWY BEZPŁATNY PORADNIK

19 księgowych pułapek w spółce z o.o. — mój prezent dla Ciebie!

Co zrobić, kiedy prezes płaci firmową kartą za prywatny zakup? Dlaczego na koncie jest mniej pieniędzy, niż zapłacił klient? Jak rozliczyć przelew do wspólnika bez dokumentu?

Właśnie z takich pytań powstał mój nowy 32-stronicowy e-book. Bez suchej teorii — za to z konkretnymi kwotami, praktycznymi przykładami, potrzebnymi dokumentami i schematami księgowań Wn/Ma.

Trzy sytuacje. Trzy pytania, które potrafią zatrzymać księgowanie.

01 ✦ PREZES

„Proszę zaksięgować to na mnie”

Prezes wydał 1 500 zł z firmowej karty na prywatny zakup. Czy powstaje koszt spółki, czy kwota do zwrotu?

02 ✦ E-COMMERCE

12 300 zł zapłacone. 11 931 zł na rachunku.

Co zrobić z prowizją operatora i jak nie rozpoznać przychodu dwukrotnie?

03 ✦ WSPÓLNIK

5 000 zł przelane. Dokumentu brak.

Pożyczka, zaliczka czy pieniądze do zwrotu? Najpierw ustal tytuł przelewu, potem wybierz konto.

Kwoty i scenariusze w poradniku służą jako przykłady modelowe inspirowane praktyką księgową.

Co jeszcze znajdziesz w środku?

W 19 rozdziałach pokazuję również rozliczenia zarządu i wspólników, operatorów płatności, VAT, KSeF, import, magazyn i środki trwałe. Przy przykładach wyjaśniam, jakie dokumenty są potrzebne, skąd bierze się ryzyko i jak może wyglądać modelowy zapis Wn/Ma.

Do tego otrzymasz listę kontrolną, mini-plan kont oraz wzór opisu przelewu — materiały, do których można wrócić podczas codziennej pracy.

Przeczytaj również na KSIĘGOWE SOS

Rozliczanie płatności PayU i Przelewy24 — księgowanie prowizji, wpływów i konta 249.

Wynagrodzenie wspólnika z art. 176 KSH — kiedy może pojawić się składka zdrowotna?

✧ TWÓJ PORADNIK CZEKA ✧

Pobierz bezpłatny e-book już teraz

Kliknij poniżej, dołącz do newslettera KSIĘGOWE SOS i potwierdź adres e-mail. Po potwierdzeniu automatycznie otrzymasz wiadomość z linkiem do całego PDF.

ODBIERZ BEZPŁATNY E-BOOK ›

Wiadomość potwierdzająca przyjdzie po angielsku. Kliknij w niej „Confirm your email”. Sam e-book otrzymasz już w polskiej wiadomości.

Dlaczego przygotowałam ten poradnik? Od 1997 roku pracuję z księgowością przedsiębiorców. Wiem, że czasami drobny przelew, brak opisu lub dokumentu może rozpocząć znacznie większy problem. Chcę pomóc zarządom i osobom odpowiedzialnym za dokumenty zadawać właściwe pytania, zanim pojawi się kosztowny błąd.

Dorota Zakrzewska
Family Company D.R. Zakrzewscy sp. z o.o.
Certyfikowane Biuro Księgowe · KSIĘGOWE SOS

Prowadzisz spółkę z o.o. i potrzebujesz profesjonalnego wsparcia? Nasze biuro obsługuje przedsiębiorców z całej Polski, także zdalnie. Poznaj Family Company.

Przykłady mają charakter edukacyjny i nie zastępują oceny dokumentów oraz indywidualnych okoliczności danej spółki.

Spółka z o.o. bez ZUS w 2026 roku. Kiedy wspólnik płaci składki?

Spółka z o.o. bez ZUS w 2026 roku. Kiedy wspólnik płaci składki?

SPÓŁKI · ZUS · PRAKTYKA PRZEDSIĘBIORCY

„Założę spółkę z o.o. i przestanę płacić ZUS” — taki pomysł często pojawia się, gdy przedsiębiorca porównuje koszty prowadzenia firmy. Może jednak prowadzić do błędnego rachunku. W spółce trzeba osobno sprawdzić udziały, pracę wspólnika, wynagrodzenie zarządu i sposób wypłaty pieniędzy.

Dokumenty spółki z o.o., granatowy segregator i złote akcesoria na biurku księgowej

Wspólnik rzeczywistej wieloosobowej spółki z o.o. nie płaci składek społecznych ani zdrowotnej wyłącznie dlatego, że posiada udziały. Inaczej jest co do zasady z jedynym wspólnikiem. Odrębny obowiązek może też powstać z pracy, zlecenia lub odpłatnego powołania do zarządu.

Spółka jednoosobowa i wieloosobowa — od tego zacznij

Spółka z o.o. i jej wspólnik to dwa odrębne podmioty. Dla składek znaczenie ma przede wszystkim sytuacja osoby fizycznej, a nie sama nazwa formy prawnej przedsiębiorstwa.

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych zalicza jedynego wspólnika spółki z o.o. do osób prowadzących pozarolniczą działalność. Nie wymienia w tej kategorii wspólnika wieloosobowej spółki z o.o. Z tego wynika podstawowa różnica składkowa.

SytuacjaSkutki samego posiadania udziałów
Jedna osoba ma 100% udziałówCo do zasady powstaje tytuł do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego. Trzeba uwzględnić m.in. inne tytuły ubezpieczenia, zawieszenie i ustawowe wyjątki.
Co najmniej dwóch rzeczywistych wspólnikówSam udział w spółce nie tworzy obowiązku składkowego wspólnika. Pracę i wynagrodzenia ocenia się oddzielnie.
Dwuosobowa spółka: 99% i 1%Sama przewaga udziałowa nie wystarcza do traktowania większościowego wspólnika jak jedynego wspólnika — zgodnie z uchwałą SN III UZP 8/23.

Nie można więc odpowiedzieć na pytanie o ZUS, znając tylko liczbę udziałów. Potrzebne są również informacje o tym, co wspólnik faktycznie robi dla spółki i na jakiej podstawie.

Podstawa: art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 6 pkt 4 i art. 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych; wyjaśnienia ZUS dotyczące wspólników i powołania.

Udziały 99% i 1% a ZUS. Co rozstrzygnął Sąd Najwyższy?

Przez lata spory dotyczyły spółek, w których prawie wszystkie udziały należały do jednej osoby. ZUS kwestionował niektóre takie struktury, powołując się na marginalną rolę drugiego wspólnika.

W uchwale z 21 lutego 2024 r., III UZP 8/23, Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że posiadacz 99% udziałów w dwuosobowej spółce z o.o. nie podlega ubezpieczeniom społecznym na podstawie przepisów dotyczących wspólnika jednoosobowej spółki.

To ważne rozstrzygnięcie o konkretnym tytule ubezpieczenia. Nie jest ogólnym zwolnieniem ze wszystkich składek. Nie przesądza też, czy zatrudnienie wspólnika spełnia warunki stosunku pracy, ani nie chroni pozornych czynności.

Przykład: 99 udziałów i 1 udział

Anna ma 99 udziałów, a Piotr 1 udział. Przyjmijmy, że oboje rzeczywiście są wspólnikami, a Anna nie otrzymuje wynagrodzenia i nie ma ze spółką umowy o pracę ani zlecenia. Sam udział Anny w takiej spółce nie tworzy tytułu do składek jak u jedynego wspólnika.

Jeśli Anna zacznie otrzymywać wynagrodzenie za pełnienie funkcji w zarządzie, trzeba rozliczyć nową podstawę wypłaty. Proporcja udziałów pozostanie taka sama, ale sytuacja składkowa może się zmienić.

Uchwała SN z 21 lutego 2024 r., III UZP 8/23. To uchwała z 2024 roku, a nie nowy wyrok z 2026 roku.

Jednoosobowa spółka z o.o. — jakie składki w 2026 roku?

Jedyny wspólnik nie powinien zakładać, że brak wynagrodzenia lub brak zysku oznacza brak składek. Obowiązek jest związany z jego statusem. Przy ubezpieczeniach społecznych znaczenie mogą mieć zbiegi z innymi tytułami, np. z zatrudnieniem.

Nie należy też automatycznie stosować ulg przewidzianych dla osoby prowadzącej jednoosobową działalność gospodarczą. Ulga na start, preferencyjne składki i Mały ZUS Plus nie przysługują z samego tytułu bycia jedynym wspólnikiem spółki z o.o.

W typowej sytuacji jedynego wspólnika objętego zryczałtowaną składką zdrowotną w 2026 roku podstawa wynosi 9 228,64 zł, a miesięczna składka 830,58 zł. To składka zdrowotna — bez składek społecznych i ewentualnych innych obciążeń.

Przykład: zdrowotna za pełny rok

Jeżeli wspólnik podlega tej składce przez wszystkie 12 miesięcy i nie korzysta z ustawowego wyłączenia, roczna suma wyniesie:

12 × 830,58 zł = 9 966,96 zł

To nie jest całkowity koszt ZUS ani uniwersalna kwota dla każdej osoby. W kalkulacji trzeba osobno uwzględnić pozostałe tytuły i składki.

Źródła: informacja ZUS o składce zdrowotnej w 2026 r.; art. 81 ust. 2za ustawy zdrowotnej; art. 18a i 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wynagrodzenie wspólnika i zarządu — kiedy pojawia się ZUS?

Oddziel trzy role: właściciela udziałów, członka zarządu i osoby wykonującej pracę. Ta sama osoba może występować we wszystkich trzech, ale każda wymaga osobnej oceny.

Powołanie do zarządu z wynagrodzeniem

Wynagrodzenie członka zarządu wypłacane wyłącznie na podstawie aktu powołania co do zasady nie jest tytułem do ubezpieczeń społecznych. Podlega natomiast składce zdrowotnej wynoszącej 9% wynagrodzenia. Składkę oblicza i pobiera spółka jako płatnik.

Przykład: 6 000 zł za pełnienie funkcji

Marek, wspólnik wieloosobowej spółki, otrzymuje 6 000 zł miesięcznie wyłącznie z odpłatnego powołania do zarządu. Przy tych założeniach składka zdrowotna od tej wypłaty wynosi:

6 000 zł × 9% = 540 zł

Po potrąceniu zdrowotnej pozostaje 5 460 zł przed rozliczeniem PIT. To nie jest wynagrodzenie netto „na rękę”.

Umowa o pracę i zlecenie

Przy umowie o pracę trzeba sprawdzić rzeczywiste wykonywanie pracy i podporządkowanie pracownicze. Sama podpisana umowa nie wystarcza, zwłaszcza przy wspólniku dominującym. Uchwała o udziałach 99%/1% nie rozstrzyga automatycznie o skuteczności zatrudnienia.

Zlecenie lub inna umowa o świadczenie usług może tworzyć tytuł do ubezpieczeń. Zakres składek zależy m.in. od innych tytułów i statusu zleceniobiorcy. Nie można przenieść na taką umowę zasady dotyczącej samego posiadania udziałów.

Podstawa: art. 6 i 9 ustawy systemowej oraz art. 66 ust. 1 pkt 35a, art. 79 ust. 1, art. 81 ust. 8 pkt 11a i art. 85 ust. 17a ustawy zdrowotnej. Zobacz także wyjaśnienia ZUS o zatrudnieniu wspólnika.

KSIĘGOWE SOS · TIKTOKPodatki po ludzkuDorota Zakrzewska · @dorota.ksiegowaZobacz krótkie porady →

Pieniądze spółki nie są prywatnym portfelem wspólnika

Nawet jeśli posiadanie udziałów nie tworzy obowiązku składkowego, wypłata środków ze spółki wymaga podstawy prawnej. Trzeba wiedzieć, czy jest to dywidenda, wynagrodzenie, rozliczenie najmu czy zwrot prawidłowo udokumentowanego wydatku.

Dywidenda: bez składek od wypłaty, ale z podatkiem

Dywidenda wypłacona osobie fizycznej co do zasady podlega 19% PIT. Sama wypłata dywidendy nie jest tytułem do ZUS. U jedynego wspólnika nie znosi jednak obowiązków wynikających z jego statusu.

Przykład: 100 000 zł dochodu i klasyczny CIT

Przyjmijmy dla uproszczenia, że dochód podatkowy spółki odpowiada zyskowi przed CIT i wynosi 100 000 zł. Spółka spełnia wszystkie warunki stosowania 9% CIT, a cały zysk netto przeznacza na dywidendę dla osób fizycznych.

  • CIT spółki: 100 000 zł × 9% = 9 000 zł.
  • Zysk po CIT: 91 000 zł.
  • PIT od dywidendy: 91 000 zł × 19% = 17 290 zł.
  • Łącznie wspólnicy otrzymają 73 710 zł.

Podatki wynoszą łącznie 26 290 zł, czyli 26,29% wyjściowej kwoty. To przykład klasycznego CIT, bez innych kosztów i preferencji; nie dotyczy estońskiego CIT. Stawka 9% nie przysługuje każdej spółce.

Podstawa: art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT; zasady klasycznego CIT i warunki stawki 9% — Ministerstwo Finansów.

Najem i świadczenia z art. 176 KSH

Najem prywatnego składnika majątku spółce wymaga rzeczywistej umowy i osobnej oceny podatkowej. Nie jest odpowiednikiem dowolnej wypłaty za pracę.

Art. 176 KSH pozwala zobowiązać wspólnika w umowie spółki do powtarzających się świadczeń niepieniężnych. Trzeba określić ich rodzaj i zakres oraz stosować wynagrodzenie nieprzekraczające stawek rynkowych. Nie wystarczy nazwać w ten sposób zwykłej pracy lub stałej usługi.

Przed zastosowaniem tej konstrukcji należy ocenić faktyczne czynności i ich skutki składkowe oraz podatkowe. Nie traktuj jej jako gotowego sposobu na wypłatę pieniędzy „bez ZUS”. Temat rozwijam w artykule Świadczenie niepieniężne — kontrowersyjny art. 176 KSH.

Pełna księgowość i odpowiedzialność: koszty poza składkami

Spółka z o.o. prowadzi księgi rachunkowe. Do kalkulacji dochodzą m.in. obsługa księgowa, sprawozdanie finansowe, rozliczenia podatkowe oraz dokumentacja wypłat. Oszczędność na składkach wspólnika nie jest jeszcze oszczędnością na całym modelu działalności.

Wspólnik co do zasady nie odpowiada za zobowiązania spółki, ale członek zarządu ma odrębne obowiązki. Przy bezskutecznej egzekucji może odpowiadać za jej zobowiązania na zasadach art. 299 KSH. Osobne reguły dotyczą zaległości podatkowych i składkowych. Ustawy przewidują warunki odpowiedzialności i możliwości uwolnienia się od niej.

Podstawa: art. 2 ust. 1 pkt 1 i art. 45 ustawy o rachunkowości; art. 151 § 4, art. 176 i art. 299 Kodeksu spółek handlowych; art. 116 Ordynacji podatkowej i art. 31 ustawy systemowej.

Jak sprawdzić, czy spółka z o.o. ma sens w Twojej firmie?

Zamiast zaczynać od pytania „ile ZUS zaoszczędzę?”, przygotuj pełny rachunek. Potrzebne będą:

  1. Liczba wspólników, struktura udziałów i rzeczywiste relacje w spółce.
  2. Zakres pracy każdej osoby oraz planowane umowy i funkcje.
  3. Inne tytuły ubezpieczenia, w tym zatrudnienie i działalność gospodarcza.
  4. Przychody, koszty, przewidywany zysk i sposób jego wypłacania.
  5. Koszty księgowości, formalności i obsługi prawnej.
  6. Źródło ubezpieczenia zdrowotnego oraz oczekiwania dotyczące emerytury i świadczeń chorobowych.

Brak składek z udziałów nie zapewnia sam w sobie prawa do leczenia w NFZ ani nie buduje emerytury. Warto sprawdzić te kwestie przed zmianą formy działalności, a nie dopiero wtedy, gdy pojawi się potrzeba skorzystania ze świadczeń.

Spółka z o.o. może być dobrym rozwiązaniem, ale powinna pasować do sposobu prowadzenia firmy i wypłacania pieniędzy. Najbardziej użyteczna odpowiedź to policzenie całego modelu — razem ze składkami, podatkami, księgowością i odpowiedzialnością.

Stan prawny i kwoty zweryfikowane na 16 października 2026 r. Opis dotyczy typowych sytuacji w polskim systemie ubezpieczeń; przykłady mają wyraźnie wskazane założenia. Historyczna uchwała z 2024 r. została oddzielona od zasad i kwot na 2026 r.

Policzmy, ile naprawdę będzie kosztować Twoja spółka

Rozważasz spółkę z o.o. albo chcesz uporządkować rozliczenia wspólników i zarządu? Family Company D.R. Zakrzewscy sp. z o.o. w Nadarzynie prowadzi obsługę księgową przedsiębiorców stacjonarnie i online.

Z biurem zawodowo związana jest autorka Księgowe SOS — Dorota Zakrzewska, prezes zarządu i księgowa z 30-letnim doświadczeniem. Zaczniemy od dokumentów i Twojego sposobu działania, aby ustalić zakres potrzebnego wsparcia.

Poznaj księgowość spółek online w Family Company →

Poznaj autorkę bloga · Dorota Zakrzewska, Księgowe SOS

ŚWIADCZENIE NIEPIENIĘŻNE, czyli kontrowersyjny art. 176 Ksh

ŚWIADCZENIE NIEPIENIĘŻNE, czyli kontrowersyjny art. 176 Ksh

Czy to jest dobry sposób na wypłatę wynagrodzenia wspólnikowi spółki z o.o.
Przeczytaj, ile możesz zyskać na takim świadczeniu.

Dlaczego zdecydowałam się na taki temat kolejnego postu? Odbieram co raz więcej telefonów, od klientów którzy są wspólnikami w spółkach z bezpośrednim pytaniem

” …Czy Pani biuro umie rozliczać świadczenia niepieniężne wspólników spółki z o.o.  „

Jest to dość kontrowersyjny temat jak i jego samo rozliczanie.

Biuro księgowe prowadzę już od 27 lat, wcześniej jako JDG, a od 2018 roku w formie spółki z o.o. Mieścimy się w Nadarzynie, ale to nie ma większego znaczenia, ponieważ mamy Klientów z całej Polski dzięki online.  W razie potrzeby znajdziecie mnie tu: www.polecanaksiegowa.pl

Powróćmy do tematu.

Art.176 jest bardzo starym rozwiązaniem i nie wiem, dlaczego tak rzadko był i jest wykorzystywany przy sporządzaniu umowy spółki, czy też formy rozliczeń ze wspólnikami.

Nie będę w poście wdawała się w sprawy, o których należy porozmawiać z doradcą w tej mierze, ponieważ ja nim nie jestem. Ja jestem księgową, dlatego omówię ten temat z mojego punktu widzenia.
Skupie się stricte na zagadnieniu od strony księgowej/kadrowej w zależności kto w waszej spółce zajmuje się lub zamierza się zająć, rozliczeniem naszego tytułowego świadczenia.

Art.176 Kodeksu spółek handlowych, mówi nam właśnie o świadczeniach niepieniężnych. Co tam wyczytamy? W skrócie

1. By je otrzymywać, musimy to zawrzeć w umowie spółki – tu po szczegółowe informacje odsyłam do doradcy lub do specjalisty od spółek.

2. Świadczenie to jest nawet wypłacane jak spółka nie osiąga zysku. Dlaczego? Bo tak mamy w przepisie.

3. Przepis mówi również, że muszą być powtarzalne.

Weźmy na moim przykładzie jestem księgową jakie mogę świadczyć usługi spółce. Mogę co miesiąc rozliczać faktury spółki i podatki. Mogę? Pewnie, że mogę. I co dalej, jestem wspólnikiem będę otrzymywała świadczenie, ale jako księgowa spółki muszę je rozliczyć, od czego mam zacząć?

Wiem, że, nie potrzebuje żadnej umowy o pracę ani tym bardziej umowy zlecenia, bo zg. z art. 176, moja funkcja jak i pozostałe ustalenia są zapisane w umowie spółki.

CHCESZ ZAŁOŻYĆ FIRMĘ? ZRÓB TO Z NAMI I MBankiem !!!!!  U nas założysz firmę i otworzysz rachunek firmowy wszystko w jednym miejscu,maksymalnie w ciągu 1 godziny całkowicie bez kosztów.

 

 

Idąc dalej z naszym tematem, czyli jeżeli świadczenie nie stanowi umowy o pracę czy umowy cywilnoprawnej, co do zasady nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Potocznie pisząc, spółka nie płaci za mnie podatku od wynagrodzeń. Ale to nie jest tak że w ogóle go nie zapłacę, nie ma tak dobrze.

Po zakończeniu roku, otrzymam od spółki PIT-11 i zgodnie z art.10ust.9 ustawy o pdof, będę musiała rozliczyć się z otrzymanych świadczeń w swoim rozliczeniu rocznym jako rozliczenie dochodów z innych źródeł, odprowadzając od niego 17% wysokości podatek.Nie mogę sobie niestety rozliczyć kosztów uzyskania przychodów na podstawie art.22 ust.9 pkt.4 ww ustawy, bo mi nie przysługują.
Rozliczenie roczne za 2021 rok, pewnie nie będzie dla mnie zbyt łaskawe, ale za to w 2023 roku, dzięki przepisom Nowego Ładu, będę mogła skorzystać z kwoty wolnej od podatku 30 tyś. a dodatkowo do kwoty 120 tyś. zapłacę tylko 17% podatek od otrzymanego świadczenia w ciągu roku.

No dobrze, nie muszę pisać umowy, spółka nie zabiera mi podatku, a co z ZUS-em ?

Otóż katalog tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczeń nie zawiera w treści powtarzającego się świadczenia niepieniężnego. Co to oznacza? Że spółka nie odliczy mi z wypłacanego świadczenia także składek na ZUS.
W 2023 roku również się to nie zmieni. I co się pojawia na mojej twarzy? Duży uśmiech.

Ku mojemu dalszemu zadowoleniu w ciągu roku otrzymuje kwotę bez obciążeń na podstawie KW lub WB. Ale co na to spółka jako księgowa spółki muszę ją rozliczyć, jak?

Sięgam po ustawę CIT i znajduje art.15 i co on mi mówi? Mówi cudowne rzeczy, bo wynagrodzenie, które spółka wypłaciła wspólnikowi (czyli mi !!!!) w ramach powtarzającego świadczenie niespieniężenie dla spółki kosztem uzyskania przychodu.

Więc spokojnie dekretuje sobie go jako koszt na odpowiedziach kontach w księdze handlowej. Raczej się nie napracowałam przy tym, rozliczenie naszego świadczenia zajęło ile minut? – 5 może 10

Powrócę do pytania z tematu postu:
Czy powtarzające się świadczenie niepieniężne wypłacane wspólnikowi spółki z o.o. to dobre wyjście?
Na to pytanie możecie sobie odpowiedzieć teraz sami.

Ja jako księgowa – mogę je dla Was rozliczyć, wystarczy, że do mnie napiszesz
Jeżeli jest coś w czym mogę Ci pomóc – Napisz do mnie lub pozostaw komentarz.

nowy lad